Strategisch Adviseur Innovaties Ondermijning

Beschrijving project/programma:

Het Nationaal Innovatieknooppunt Ondermijning (NIO) is ontstaan vanuit de ambitie van het Directoraat-Generaal Ondermijning (DGO) en Directie X (DX) van het ministerie van Justitie en Veiligheid om de innovatiekracht binnen de aanpak van ondermijnende criminaliteit de komende jaren in samenwerking met ICTU structureel te versterken. Een en ander in samenwerking met verschillende publieke en private partners, waaronder politie, OM, Douane, RIEC’s, Mainportprogramma’s, gemeenten en kennisinstellingen zoals TNO.

Aanleiding voor het programma is de constatering dat binnen het veiligheidsdomein veel innovatieve initiatieven worden ontwikkeld, maar dat implementatie, opschaling en duurzame borging vaak achterblijven. Innovaties blijven regelmatig steken in pilots, experimenten of onderzoeksfasen, terwijl een structurele voorziening ontbreekt die organisaties helpt bij het verbinden, prioriteren, implementeren en opschalen van deze innovaties.

Binnen het programma staat daarom de ontwikkeling van een Nationaal Innovatieknooppunt centraal. Dit knooppunt heeft als doel om publieke en private partners te ondersteunen bij het gezamenlijk ontwikkelen, implementeren en opschalen van innovatieve oplossingen voor complexe ondermijningsvraagstukken. Daarbij ligt de nadruk op het versterken van datagedreven samenwerking, het bevorderen van kennisdeling en het overbruggen van de zogenaamde “scale-up gap”: de kloof tussen innovatieontwikkeling en structurele toepassing in de uitvoeringspraktijk.

Op basis van het adviesrapport is het NIO nadrukkelijk geen ontwikkelorganisatie, maar een organisatie die innovaties signaleert, beoordeelt, prioriteert, verbindt, begeleidt, implementeert en opschaalt. Het rapport noemt een aantal concrete innovaties en innovatieclusters die daarvoor in aanmerking komen. De innovaties kunnen worden onderscheiden naar drie categorieën:

• Innovaties die direct in aanmerking komen voor het afronden van de startup (of proeffase), richting opschaling (pilotfase)
• Innovaties binnen het Versterken van de Informatiepositie (VIP)
• Innovaties die het LIO gaat coördineren en verbinden.

De kern van het NIO is niet het ontwikkelen van nóg meer innovaties, maar het organiseren van de overgang van proef → pilot → implementatie → landelijke opschaling → structurele borging van innovaties die aantoonbaar bijdragen aan een effectievere aanpak van ondermijnende criminaliteit.

In het eerste jaar van het NIO wordt de focus gelegd op het inrichten van de projectorganisatie, het in beeld brengen en prioriteren van relevante innovaties, het opzetten van de governance, het begeleiden en (laten) uitvoeren van startups en scale-ups en het treffen van voorbereidingen van structurele borging (waaronder desgewenst aanbestedingen).

Omschrijving einde project/programma:

De resultaten aan het einde de looptijd van het driejarig programma van het NIO zijn:

• Een operationeel Nationaal Innovatieknooppunt met ingerichte governance, Innovatie Netwerk, programmateam en innovatieportfolio, gericht op de aanpak van ondermijnende criminaliteit.
• Een (dynamisch) landelijk overzicht van innovaties binnen de ondermijningsaanpak, inclusief prioritering en besluitvorming over opschaling, doorontwikkeling of beëindiging.
• Vastgestelde methodologische implementatie- en releasetrajecten voor geselecteerde innovaties.
• Werkende samenwerkingsstructuren met afspraken tussen ministeries, RIEC’s, uitvoeringsorganisaties, kennisinstellingen (TNO) en innovatieprogramma’s voor gezamenlijke innovatieontwikkeling en opschaling.
• Aantoonbare implementaties van geselecteerde innovaties bij meerdere partners, inclusief afspraken over eigenaarschap, beheer, gegevensdeling en structurele borging.

De grootste winst is dat innovaties niet langer versnipperd worden ontwikkeld, maar via een landelijk mechanisme daadwerkelijk door middel van prioritering, facilitering en coördinering richting toepassing en borging worden gebracht.

Welke rol heeft de strategisch adviseur binnen het project/programma:

De strategisch adviseur vervult een adviserende, coördinerende en verbindende rol binnen het NIO;

• Werkt op strategisch niveau samen met de programmamanager en stakeholders;
• Begeleidt en adviseert inhoudelijke trajecten (proeven en pilots);
• Brengt interne en externe partijen/stakeholders bijeen en faciliteert het proces;
• Draagt -in samenspraak met stakeholders en wetenschap- bij aan de ontwikkeling van bruikbare methodologieën ten behoeve van de startup en scale-up fases;
• Draagt bij aan marktverkenning, gericht op borging en beheer van innovaties;
• Adviseert over de positionering, prioritering en borging van bruikbare innovaties;

Welke opdracht gaat de strategisch adviseur uitvoeren en welke activiteiten horen daarbij?

De strategisch adviseur levert een wezenlijke bijdrage dat kansrijke innovaties niet alleen worden ontwikkeld, maar ook bestuurlijk worden gedragen, organisatie-overstijgend worden verbonden en uiteindelijk duurzaam worden geïmplementeerd en opgeschaald binnen de aanpak van ondermijnende criminaliteit om vervolgens in beheer te worden genomen en worden geborgd.

De kernactiviteiten zijn:

• Opleveren van een aanpak waarmee geprioriteerde pilots worden uitgevoerd, geëvalueerd en bestuurlijk kunnen worden opgeschaald.
• Opstellen van een strategisch dynamisch innovatieportfolio en advisering van prioritering van innovaties.
• Ontwerpen en implementeren van een governance model voor het innovatieportfolio.
• Opleveren van periodieke voortgangsrapportages conform de overeengekomen rapportagestructuur.
• Analyseren van de samenhang tussen innovaties, beleidsdoelen en opgaven en hierover adviseren.
• Signaleren van belemmeringen op het gebied van wetgeving, gegevensdeling, governance, financiering en dergelijke.

Adviseren over eigenaarschap, financiering, beheer en borging van innovaties.

Welke deelresultaten zal de strategisch adviseur dienen te behalen gedurende de opdracht:

• Inhoudelijke evaluatierapporten over de proef- en pilotfases van geprioriteerde innovaties;
• Voortgangsverslagen over de algemene voortgang van geprioriteerde innovaties;
• Een dynamisch (geactualiseerd) innovatieportfolio van geprioriteerde innovaties;
• Adviesnotities gericht op doorbraken bij belemmeringen met betrekking tot wetgeving, gegevensdeling, governance, financiering, borging en beheer.

Welke eindresultaten zal de strategisch adviseur aan het einde van de opdracht dienen op te leveren.

• Een gerealiseerd en methodologisch getest innovatieportfolio met x uitgevoerde proeven en pilots (n.t.b.).
• Een eindevaluatie per opgeleverde innovatie, inclusief advies voor landelijke opschaling en zo mogelijk ook voor borging en beheer;
• Een uitgewerkte duurzame methodologie gericht op het ontwikkel- en implementatieproces van geprioriteerde innovaties.
• Een eindrapportage met samenvatting van de werkwijze, resultaten, leereffecten en vervolgstappen.

Wanneer is de opdracht afgerond en beëindigd:

• De afgesproken deliverables zijn gerealiseerd;
• Het project door de opdrachtgever wordt beëindigd vanwege voltooiing of gewijzigde prioriteiten.