Senior adviseur innovatie woningbouw en gebiedsontwikkeling

Omschrijving van de opdracht

Gemeenten gaven de afgelopen jaren meer dan 100.000 vergunningen per jaar af voor woningbouw. Deze prestatie staat onder druk vanwege een oplopend tekort aan ambtelijke capaciteit en financiële tekorten bij gemeenten. Om de gemeentelijke inzet op peil te houden is er een grote behoefte aan kennis over bestaande en vernieuwende werkwijzen bij gemeenteambtenaren die betrokken zijn bij gebiedsontwikkeling en woningbouw. Het gaat o.a. over datagedreven gebiedsontwikkeling, toekomstbestendige gebiedsontwikkeling, bouwstromen en het mogelijke maken van industrieel bouwen met toepassing van fabrieksmatige productie. 

Op de woontop van december 2024 is een afspraak (#15) over het stimuleren van dergelijke innovaties gemaakt, en het Ministerie van VRO heeft hiertoe het Innovatie en Opschalingsprogramma Woningbouw gecreëerd. Daarnaast is op diezelfde woontop afgesproken (afspraak #18) dat het Rijk, provincies en gemeenten samen zorgen voor extra ‘meedoekracht’ in de woningbouwregio’s, om die innovaties daadwerkelijk te kunnen toepassen en om de gemeentelijke prestatie op peil te houden. Om dit vorm te geven, wordt een interbestuurlijk Programma uitvoeringskracht woningbouw opgezet op initiatief van het ministerie van VRO, IPO en VNG, in samenspraak met Aedes en NEPROM. Het programma zal bestaan uit twee pijlers: landelijke en provinciale capaciteitspools met deskundige professionals die bestaande en vernieuwende werkwijzen helpen uitvoeren, én een Expertisecentrum uitvoeringskracht woningbouw om deze werkwijzen te verzamelen, te bundelen en te verspreiden. De komende maanden zal het expertisecentrum door VNG en Platform31 worden opgezet. Definitieve besluitvorming over het gehele programma hangt af van goedkeuring vóór de zomer door de Tweede Kamer over de bijbehorende middelen.

De opdracht van de senior adviseur innovatie woningbouw en gebiedsontwikkeling richt zich op het doorvertalen, geschikt maken en (leren) toepassen van bestaande en vernieuwende werkwijzen in de processen waar gemeenten voor verantwoordelijk zijn bij gebiedsontwikkeling, planvorming en vergunningverlening. Daar gebeurt veel, zoals parallel plannen, digitalisering of de ontwikkeling van het VTH-stelsel.

Deze opdracht heeft drie scopes:

1. Bijhouden van wat het ecosysteem aan bestaande en vernieuwende werkwijzen levert, en het vormgeven van de VNG-bijdrage aan de selectie van de meest kansrijke en impactvolle bestaande en nieuwe werkwijzen in gebiedsontwikkeling.

2. Gemeenten helpen met het toepassen van bestaande en vernieuwende werkwijzen.

3. Gemeenten adviseren over wat bestaande en vernieuwende werkwijzen betekenen voor de gemeentelijk organisatie en voor gemeentelijke samenwerking.

De focus ligt dus niet op het vormgeven of produceren van de werkwijzen zelf, maar op de toepassing. Een aandachtspunt daarbij is het geschikt maken van werkwijzen die worden ontworpen en getest bij/met koplopergemeenten, voor gemeenten die geen koploper zijn. Een breed bereik van bestaande en vernieuwende werkwijzen is immers cruciaal voor een stevige rol van gemeenten in de woningbouwopgave.

Over het team

In deze opdracht werk je onder verantwoordelijkheid van de programmamanager uitvoeringskracht woningbouw in een klein projectteam, bestaande uit medewerkers van de VNG en Platform31. Dat projectteam werkt nauw samen met de andere projectteams binnen het programma uitvoeringskracht woningbouw, en met de collega’s binnen Platform31, de VNG en de Vereniging van Grondbedrijven. Daarnaast heeft jouw projectteam veel contacten met alle partijen die kennis en deskundigheid kunnen inbrengen in het expertisecentrum. Tenslotte heeft jouw team veel contacten met gemeenten en hun partners die met die kennis en deskundigheid geholpen worden. Het team is onderdeel van een ecosysteem van in- en externe partners in het Innovatie en Opschalingsprogramma, het interbestuurlijke Programma Uitvoeringskracht Woningbouw i.o., Dutch Metropolitan Innovations en DigiGO.

Werkzaamheden en verantwoordelijkheden

Om gemeenten en andere partijen actief te ondersteunen bij het toepassen van kennis, werkwijzen etc., bestaan de werkzaamheden en verantwoordelijkheden tot 1 juli 2026 onder andere uit het volgende:

- (Laten) inventariseren van de kennisbehoefte van gemeenten en hun partners

 - Bestaande en nieuwe kennis (laten) verspreiden bij gemeenten en hun partners.

- Een samenhangend ondersteuningsaanbod vormgeven voor de periode vanaf 1 juli 2026.

- Het organiseren van of aanvullen op bestaande overleggen en bijeenkomsten, om kennis te verspreiden.

- In overleg met de opdrachtgever en de collega’s van VNG en Platform31 selecteren van veelbelovende nieuwe werkwijzen & innovaties, en deze helpen concretiseren naar het werk van gemeentelijke eenheden en samenwerkingsverbanden voor gebiedsontwikkeling, planvorming en vergunningverlening.

- Het signaleren van mogelijke interventies die de praktische toepasbaarheid en financiële haalbaarheid van nieuwe werkwijzen & innovaties vergroten.

- Toezicht op en begeleiding van twee pilots gebiedsontwikkeling bij gemeenten

Deze functie vraagt dat je je midden in het ecosysteem van interne en externe partners positioneert. Je weet waar de aanwezige kennis te vinden is, kunt die op waarde schatten, verbinden met andere inzichten en op een praktische, toepasbare manier (laten) aanbieden aan gemeenten en hun partners. Je hoeft dus niet zelf alle kennis en innovaties te ontwikkelen, maar zorgt ervoor dat bestaande kennis wordt ontsloten en effectief wordt benut.

Jouw werkzaamheden doe je in overleg met jouw projectteam bestaande uit medewerkers van de VNG en Platform31, de programmamanager uitvoeringskracht woningbouw en de senior projectleider van Platform31. De programmamanager uitvoeringskracht woningbouw heeft daarbij de opdracht gevende rol.

Resultaat van de opdracht

Deze opdracht is behaald wanneer de volgende werkzaamheden zijn uitgevoerd:

- De kennisbehoefte van gemeenten is geïnventariseerd.

- Kennis van bestaande en nieuwe werkwijzen is verspreid bij gemeenten en hun partners.

- Er is een samenhangend ondersteuningsaanbod vormgegeven voor de periode vanaf 1 juli 2026.

- Er hebben activiteiten plaatsgevonden om kennis te verspreiden.

- Veelbelovende nieuwe werkwijzen en innovaties zijn geselecteerd.

- Mogelijke interventies zijn geselecteerd die de praktische toepasbaarheid en financiële haalbaarheid van bestaande en vernieuwende werkwijzen vergroten.

- Er is toezicht op en begeleiding van twee pilots gebiedsontwikkeling bij gemeenten uitgevoerd.